Tuần:1
Tiết:1, 2
VÀO PHỦ CHÚA TRỊNH
(Trích Thượng Kinh Kí Sự)
Lê Hữu Trác
I/. Mục tiêu:
Giúp hs: Nắm được nội dung cũng như nét đặc sắc về nghệ thuật viết kí của Lê Hữu Trác qua đoạn trích học.
II/. Phương pháp và phương tiện dạy học:
* Phương pháp: diễn giảng, gợi mở, thuyết trình.
* Phương tiện dạy học: sách giáo khoa, giáo án.
III/. Nội dung và tiến trình lên lớp:
1/.Ổn định lớp: Kiểm tra sĩ số:
2/.Kiểm tra bài cũ:
3/.Bài mới:
TG
Hoạt động của GV và HS
Nội dung


GV: dựa vào phần tiểu dẫn, hay trình bay những nét cơ bản về cuộc đời, sự nghiệp tác giả?









GV:Hãy cho biết vị trí đoạn trích?


GV: đoạn trích nói về vđề gì?



GV:Hãy tìm những chi tiết miêu tả cuộc sống ở phủ chúa Trịnh?


















GV: Em hãy cho biết trước cuộc sống ở phủ chúa Trịnh, tác giả có thái độ như thế nào?

GV: hình ảnh thế tử Cán được khắc họa = những đường nét như thế nào? Thái độ của tác giả đv bệnh nhân?








GV: Từ đoạn trích, em có suy nghĩ gì về đạo đức của 1 lương y?

GV: Hãy nxét về nghệ thuật miêu tả của tác giả?


I/.Tiểu dẫn:
-Cuộc đời: Lê Hữu Trác (1724 – 1791) là 1 danh y lỗi lạc, nhà văn tài hoa, ở Liêu Xá, huyện Đường Hào nay thuộc huyện yên Mĩ, tỉnh Hưng Yên. Biệt hiệu: Hải Thượng Lãn Ông.
-Sự nghiệp: có 1 thời theo nghề võ, sau đào sâu nghiên cứu y học chữa bệnh cứu người, đúc kết thành bộ sách gồm 66 quyển có nhan đề Hải Thượng y tông tâm lĩnh.
-Tác phẩm: thuộc thể loại kí, ra đời vào 1782, nội dung ghi lại chính xác đời sống xa hoa của bọn quan lại phong kiến trong phủ chúa Trịnh.
II/.Đọc – hiểu văn bản:
1/.Vị trí đoạn trích:
Thời gian Lê Hữu Trác lên kinh đô khám bệnh cho thế tử Cán.
2/.Đại ý:
Miêu tả cuộc sống xa hoa, quyền quý trong phủ chúa Trịnh và tả rõ thái độ xem thường danh lợi của tác giả.
3/.Phân tích:
a/.Cảnh sống xa hoa đầy uy quyền của chúa Trịnh và thái độ tác giả:
-Phủ chúa có nhiều lần cửa, cây cối um tùm, có nhiều vật lạ lùng ...
-Các đồ vật của chúa đều được mạ vàng.
(Bằng những hình ảnh lộng lẫy trong phủ chúa, tác giả muốn cho người đọc thấy được cảnh sống xa hoa của phủ chúa.
-Chúa ăn mâm vàng, chén bạc, đồ ăn toàn là của ngon vật lạ.
-Cung nhân xúm xít.
-Nghi thức: Lê Hữu Trác phải chờ đợi mặc dù là được mời vào phủ chúa.
-Tuy danh y được mời nhưng phải lạy thế tử trước khi khám bệnh, khi khám thì phải đứng xa.
(Tạo ra không khí uy nghiêm, tráng lệ và đầy quyền uy.
(Cái nhìn, cách quan sát của Lê Hữu Trác được ghi lại một cách trung thực ( Lê Hữu Trác bất đồng trước cảnh sống trong phủ chúa.
(Thái độ tác giả là xem thường, mỉa mai cảnh sống trong phủ chúa.
b/.Hình ảnh thế tử Cán và thái độ tác giả đối với hình ảnh đó:
-Thế tử Cán chỉ là 1 cậu bé nhưng sống 1 bầu không khí ngột ngạt, lạnh lẽo, tách rời với cuộc sống tự nhiên ( cần bầu sinh khí tự nhiên của tạo hoá.
-Còn bé nhưng Trịnh Cán biết khen người giữ phép tắc.
-Dưới cách quan sát của danh y, thế tử chỉ là 1 đứa bé da mặt khô, rốn lồi to, gân thời xanh, tay chân gầy gò.
- Dưới cái nhìn của danh y: đây là 1 đứa trẻ đáng thương. Cuối cùng ông chọn cách chữa bệnh hoà hoãn.
-Tâm trạng phức tạp: mâu thuẩn giữa 1 danh y với danh lợi ( Lê Hữu Trác chữa bệnh bằng lương tâm trung thực của thầy thuốc lấy y đức làm đầu.
4/.Tổng kết:
Đoạn trích cho ta thấy được Lê Hữu Trác là 1 danh y có lương tâm, không màng danh lợi, giàu y đức, kiến thức sâu rộng.
Thể loại kí của Lê Hữu Trác tái hiện hiện thực đời sống 1 cách hấp dẫn bằng tài năng quan sát sự vật, sự